Ethics code: IR.MUMS.REC.1403.008
1- گروه آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران
2- مرکز بهداشت سرخس، معاونت بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران
3- گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران
4- مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، پژوهشکده علوم پایه، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران
چکیده: (25 مشاهده)
مقدمه: حیوانگزیدگی یکی از مهمترین عوامل انتقال هاری در انسان است. این مطالعه با هدف تعیین الگوی حیوانگزیدگی و تاخیر در واکسیناسیون پس از گزش انجام شد.
مواد و روش کار: مطالعهای مقطعی از نوع توصیفی - تحلیلی، بر روی ۶۶۷۱ مورد مراجعهکننده به مراکز درمان پیشگیری از هاری شهرستان سرخس طی سالهای ۱۳۹۵ تا ۱۴۰۲ انجام شد. دادهها شامل سن، جنسیت، شغل، محل سکونت، نوع حیوان، محل و تعداد جراحات و زمان واکسیناسیون جمعآوری و با نرمافزار SPSS نسخه ۲۶ و با استفاده از آمار توصیفی (فراوانی، درصد، میانگین و انحراف معیار) توصیف شدند و برای بررسی ارتباط بین متغیرهای کیفی از آزمون کایدو استفاده شد در سطح معنیداری آماری کمتر از ۰/۰۵ تحلیل شد.
یافتهها: در این مطالعه ۸۷/۷٪ افراد مورد گزش مرد و در گروه سنی ۲۰ تا ۴۹ سال بودند. ۲۸٪ موارد در دانشآموزان و روستاها رخ داد. حیوانگزیدگی بیشتر در فصل بهار و ساعات ۱۳ تا ۱۸ عصر اتفاق افتاد. سگها عامل ۹۰٪ موارد بودند و بیشترین جراحات در اندام تحتانی و نشیمنگاه ثبت شد. واکسیناسیون پس از گزش اغلب در کمتر از ۴۸ ساعت انجام شد و درصد تاخیر با افزایش نوبتها کاهش یافت.
نتیجهگیری: روند افزایشی حیوانگزیدگی و تمرکز آن در مناطق روستایی، بیانگر ضرورت تقویت برنامههای پیشگیری، آموزش عمومی و کنترل حیوانات، بهویژه در مناطق پرخطر و گروههای در معرض خطر است.
نوع مطالعه:
توصیفی |
موضوع مقاله:
سلامت همگانی دریافت: 1404/5/30 | پذیرش: 1405/4/31 | انتشار الکترونیک پیش از انتشار نهایی: 1405/9/1