Ethics code: IR.MAZUMS.REC.1404.113
1- گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران
چکیده: (12 مشاهده)
مقدمه: با توجه به نقش کلیدی نگرش مثبت در قصد باروری و امکان اصلاح آن از طریق آموزش، مطالعه حاضر با هدف مقایسه تأثیر آموزش حضوری و مبتنی بر پیامرسان اجتماعی بر نگرش زنان به فرزندآوری انجام شد.
مواد و روش کار: این پژوهش یک مطالعه مداخلهای با گروه کنترل و طرح پیشآزمون-پسآزمون بود که روی ۱۳۳ زن ۱۸ تا ۴۵ ساله مراجعهکننده به مراکز جامع خدمات سلامت شهری ساری در سال ۱۴۰۴ انجام شد. نمونهگیری به روش چندمرحلهای انجام گرفت و سه مرکز بهصورت تصادفی انتخاب و به گروههای مداخله شامل آموزش حضوری (۴۳ نفر) و آموزش مبتنی بر پیامرسان اجتماعی (۴۵ نفر) و یک گروه کنترل (۴۵ نفر) تخصیص یافتند. دادهها با استفاده از چکلیست جمعیتشناختی-زمینهای و مقیاس نگرش سودربرگ، در چهار زمان پیش از مداخله، دو هفته، دو ماه و چهار ماه پس از مداخله گردآوری شدند. اثر مداخله بر نگرش کلی با تحلیل اندازههای تکراری و معادلات برآوردیابی تعمیمیافته بررسی شد. تحلیلها با نرمافزار SPSS انجام شد.
یافتهها: گروهها در شروع مطالعه از نظر ویژگیهای جمعیتشناختی همگن بودند. دو هفته پس از مداخله، نمره کلی نگرش به فرزندآوری در هر دو گروه آموزش حضوری و مبتنی بر پیامرسان اجتماعی بهطور معناداری بالاتر از کنترل بود. در پیگیری دوماهه، این تفاوت فقط در گروه آموزش حضوری باقی ماند، اما در پیگیری چهارماهه تفاوت معناداری بین گروهها مشاهده نشد. تحلیل اندازههای تکراری نشان داد اثر گروه معنادار بود اما اثر زمان و تعامل گروه و زمانمعنادار نبود. در ابعاد نگرش نیز تفاوتهایی مشاهده شد؛ آموزش حضوری در ابعاد فرزند بهعنوان رکن زندگی و مانع فرزندآوری و آموزش مبتنی بر پیامرسان در بعد تحقق پیشزمینههای فرزندآوری با گروه کنترل تفاوت معنادار داشتند. هر دو مداخله در بعد موکول کردن باروری به آینده متفاوت بودند.
نتیجهگیری: هر دو مداخله آموزشی در کوتاهمدت موجب بهبود نگرش کلی به فرزندآوری شدند، اما تفاوت معناداری در روند تغییرات نگرش طی پیگیری مشاهده نشد. اثر آموزش حضوری در ابعاد فرزند بهعنوان رکن زندگی و مانع فرزندآوری برجستهتر بود، در حالی که آموزش مبتنی بر پیامرسان در بعد تحقق پیشزمینههای فرزندآوری با بهبود بیشتری همراه شد. کاهش اثرات در پیگیریهای بعدی نشان میدهد آموزش کوتاهمدت بهتنهایی برای ایجاد تغییر پایدار در نگرش کافی نیست. با توجه به چندبعدی بودن نگرش به فرزندآوری و تأثیر عوامل اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی، طراحی مداخلات مستمر، چندسطحی و متناسب با شرایط فردی و اجتماعی زنان ضروری است.
نوع مطالعه:
کارآزمایی بالینی |
موضوع مقاله:
مولفه های اجتماعی سلامت دریافت: 1404/7/12 | پذیرش: 1405/7/13 | انتشار الکترونیک پیش از انتشار نهایی: 1405/9/1