fa نظامی برای پایش و ارزشیابی مراکز درمان سوء مصرف مواد مخدر توصیفی Descriptive این مطالعه توصیفی و تحلیلی است. برای گردآوری اطلاعات از روش‌های مصاحبه با خبرگان منتخب، تکمیل پرسشنامه کتبی توسط کارشناسان ستادی و دانشگاهی درمان اعتیاد و همچنین مصاحبه با مسئولان فنی 300 مرکز نمونه‌گیری شده از 31 استان و مرور اسناد استفاده شده است. بر اساس داده‌های به دست آمده &laquo;اصول راهنما&raquo; برای طراحی نظام پایش و ارزشیابی تعیین شده و پس از کمیته راهبری (ذینفعان) نظام مورد هدف این مطالعه در قالب &laquo;شیوه نامه و فهرست بازبینی&raquo; پایش و ارزشیابی مراکز طراحی شده است.<br> نتایج حاصل از این مطالعه نشان می‌داد که علاوه بر دیدگاه‌های خبرگان، کارشناسان ستادی و دانشگاهی که نظام پایش و ارزشیابی فعلی را غیرجامع و نیازمند ارتقا می‌دانستند هفتاد درصد مدیران مراکز از روش پایش و ارزشیابی فعلی مراکز رضایت متوسط و یا نارضایتی داشتند. نقاط تمرکز ارتقای وضعیت فعلی در بهبود هماهنگی افقی و عمودی نظارت در سطوح ملی، استانی و منطقه‌ای، داشتن ساختار، تغییر نگاه و توانمندی مدیران و ارایه‌کنندگان خدمات درمان در به کارگیری روش‌های استاندارد درمان‌های دارویی توام با درمان‌های غیردارویی، تغییر رویکرد ارزشیابی مراکز از درون داده‌ها به نتیجه‌گرایی درمان، ظرفیت‌سازی در ارزشیابان، ارتقای مسئولیت‌پذیری در مدیران و ارایه‌کنندگان خدمات، سطح‌بندی و تشویق مراکز بود. وی&zwj;ژگی‌های نظام تدوین شده در قالب شیوه‌نامه و فهرست بازبینی عبارت است از شفاف بودن وظایف در سطوح ملی، استانی، ارزشیابی تیمی، شیوه کاربست نتایج ارزشیابی، زمان بندی سالانه ارزشیابی و ارتباطات افقی و عمودی، سطح‌بندی مراکز در قالب چراغ راهنما شامل مراکز سبز (رعایت بیش از 80 درصد الزامات)، زرد (رعایت 60 تا 80 درصد) و قرمز (زیر 60 درصد)، مشخص کردن منابع لازم و مشخص شدن 100 متغیر پایش. استقرار شیوه‌نامه و فهرست بازبینی پس از تصویب و ابلاغ کمیته نظارت بر درمان ستادمبارزه‌با موادمخدر ممکن می‌شود. پایلوت فهرست بازبینی در چند مرکز به تکمیل یا تصحیح آن کمک کرده و ابلاغ همزمان شیوه‌نامه و فهرست بازبینی با فرصتی یک ساله امکان تطبیق مراکز با شرایط جدید را فراهم می‌کند. آموزش همزمان کمیته‌های نظارت بر درمان استان‌ها و ارزشیابان، تکمیل نرم‌افزار ثبت خدمات سوء مصرف مواد با استفاده از نتایج این مطالعه، طراحی و اجرای ماژول آموزشی وی&zwj;ژه درمان‌های غیردارویی برای ارایه‌کنندگان خدمات به استقرار هر چه بهتر نظام پایش و ارزشیابی کمک می‌نماید.<br> &nbsp; <strong>Objective (s):</strong> To achieve a model to monitor and evaluate drug abuse treatment centers in Iran.<br> <strong>Methods</strong>: This was a nationwide study. The data were collected through interviews with selected experts, experts working in drug treatment centers using a questionnaire, and interviewing technical officers (300 centers from 31 provinces), and existing documents. Then, based on &lsquo;guiding principles&rsquo; it was decided to provide a model for monitoring and evaluating drug abuse treatment centers.<br> <strong>Results</strong>: Overall we found 3 types of centers: complying with more than 80% of obligations, complying with 60% to 80% of obligations, and complying with under 60% of obligations. In addition to views of the university and staff experts who assume the current monitoring and evaluation system is incomplete and require further development, 70% of directors were dissatisfied or moderately satisfied with the current method of monitoring and evaluations. The analysis of the data indicated that in order to further develop the current situation, there is need to concentrate on improving horizontal and vertical coordination in supervising at national, provincial, and regional levels. In addition the findings indicated that there were several confusions in duties among staffs.<br> &nbsp;<strong>Conclusion:</strong> As a result a style sheet and check list were provided to clarify duties in the centers at each level.<br> &nbsp; پایش و ارزشیابی, مراکز درمان سوء مصرف موادمخدر, آئین‌نامه Monitoring and evaluation, Centers for drug abuse treatment, Regulations 667 675 http://payeshjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-10-246&slc_lang=fa&sid=1 Behzad Damari بهزاد دماری 10031947532846008465 10031947532846008465 Yes Department for Social Determinants of Health National Institute of Health Research, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran Firoozeh Jafari فیروزه جعفری 10031947532846008466 10031947532846008466 No Unit for Drug and Alcohol abuse prevention, Heath deputy in Ministry of Health and Medical Education, Tehran, Iran Fatemeh Hajnaghizadeh فاطمه حاج نقی زاده 10031947532846008467 10031947532846008467 No Department for Social Determinants of Health National Institute of Health Research, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran Ali Nikfarjam علی نیک فرجام 10031947532846008468 10031947532846008468 No Unit for Mental and Social Health, Heath Deputy in Ministry of Health and Medical Education, Tehran, Iran Abbas Ali Nasehi عباسعلی ناصحی 10031947532846008469 10031947532846008469 No Unit for Mental and Social Health, Heath Deputy in Ministry of Health and Medical Education, Tehran, Iran Mohammad Bagher Sabri Zafarghandi محمد باقر صابری زفرقندی 10031947532846008470 10031947532846008470 No Treatment Unit for Iran Drug Control Headquarter, Tehran, Iran Mohammad Ali Adibfar محمد علی ایب فر 10031947532846008471 10031947532846008471 No Unit for Drug and Alcohol abuse prevention, Heath deputy in Ministry of Health and Medical Education, Tehran, Iran