fa راهبرد‌های ارتقای سواد رسانه و مقابله با اینفودمیک: مرور دامنه‌ایی مولفه های اجتماعی سلامت Social Determinants of Health مروری Systematic Reviw <div style="text-align: justify;"><strong>مقدمه:</strong> اصطلاح اینفودمیک (همه‌گیری اطلاعات) به دنبال رشد سریع و گسترده اطلاعات درست و نادرست، شایعات و اخبار جعلی در طول همه‌گیری کووید-19 و پیامدهای جدی آن برای سلامت و ایمنی عمومی مطرح شد. هدف این مطالعه، شناسایی راهبرد‌های موثر برای ارتقای سواد رسانه‌ای جامعه در مواجهه با اینفودمیک سلامت بود.<span style="font-family:"B Nazanin""></span><br> <strong>مواد و روش کار:</strong> این مطالعه یک مرور دامنه‌ای بود که براساس چارچوب توسعه یافته O&#39;Malley & &nbsp;Arksey طراحی و اجرا شد. تمام پژوهش&shy;های مرتبط با موضوع راهبرد‌های موجود برای ارتقای سواد رسانه و مقابله با اینفودمیک سلامت به دو زبان فارسی و انگلیسی در بازه زمانی 2020-2022 در پایگاه‌های اطلاعاتی PubMed،CINAHL، Embase ,Scopus, Web of Science , MagiranوSID, همراه با موتور جستجوی Google scholar با استفاده از کلید واژه&shy;های مرتبط و براساس معیارهای ورود و خروج در 6 گام شامل شناسایی سوال پژوهش، شناسایی مطالعات مرتبط، انتخاب مطالعات، استخراج داده ، تحلیل داده و در نهایت مشاوره تخصصی انجام شد.&nbsp; <span style="font-family:"B Nazanin""></span><br> <strong>یافته‌ها: </strong>در مرحله اول مرور دامنه‌ای تعداد 8311 مدرک از پایگاه‌های اطلاعاتی منتخب بازیابی شد. با غربالگری عناوین و چکیده، در نهایت 128 مقاله برای جمع‌آوری داده‌ها و تحلیل محتوا باقی ماند. مدارک منتخب بررسی و راهبرد‌های مقابله با اینفودمیک و ارتقای سواد رسانه استخراج و در قالب مضامین اصلی و فرعی در 10 طبقه موضوعی شامل: نظارت دولتی، آموزش، فرهنگ تفکر انتقادی، فناوری، کنترل و تصحیح، اشاعه اطلاعات موثق، مداخلات روانشناختی، شبکه‌های اجتماعی، نظارت مردمی و نفوذ مشاهیر دسته بندی شد.<br> <strong>نتیجه‌گیری:</strong> توجه به ارتقای سواد رسانه‌ای به عنوان زیربنای یک رفتار اطلاعاتی سالم و مبتنی برشواهد در بین مردم و سیاستگذاری‌های شفاف و مبتنی برشواهد از سوی دولت‌ها می تواند راهکارهایی موثر برای توانمندسازی جامعه در مقابله با اختلالات اطلاعاتی واینفودمیک سلامت باشد.</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Objective (s):</strong> The term infodemic (information epidemic) was proposed following the rapid and widespread growth of true and false information, rumors and fake news during the Covid-19 pandemic and its serious consequences for public health and safety. The main objective of this research was to identify effective strategies for improving media literacy in the face of a health infodemic.<br> <strong>Methods:</strong> This study was a scoping review designed and implemented based on the framework developed by O&#39;Malley & Arksey. All the research related to the topic of existing strategies for promoting media literacy and dealing with health infodemic in both Persian and English languages ​​in the period of 2020-2022 in PubMed, CINAHL, Embase, Scopus, Web of Science, MagIran and SID databases. Along with the Google scholar search engine through the utilization of pertinent keywords and the assessment of performance quality and output, the process is conducted in six distinct steps: identifying the research question, identifying related studies, selecting relevant studies, extracting data, analyzing data, and, finally, expert advice.<span lang="AR-SA" dir="RTL" style="font-family:"B Nazanin""></span><br> <strong>Results:</strong> 8,311 documents were retrieved from selected databases. After screening titles and abstracts, 128 articles were identified for data collection and content analysis. The selected review documents and strategies for addressing infodemic and promoting media literacy were categorized into 10 subject categories: government oversight, education, fostering critical thinking culture, technology, control and correction measures, dissemination of reliable information, psychological interventions, social networks, public surveillance, and the influence of celebrities.<span lang="AR-SA" dir="RTL" style="font-family:"B Nazanin""></span><br> <strong>Conclusion</strong>: Focusing on promoting media literacy and implementing evidence-based policies can empower society to navigate health information and combat infodemic disorders.</div> اینفودمیک , سواد رسانه, اختلال اطلاعاتی, مرور دامنه‌ای Infomedics, Media literacy, Information Disorder, Scoping Review 111 126 http://payeshjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1965-2&slc_lang=fa&sid=1 Amir Sarfaraz امیر سرفراز amirsarfaraz1107@gmail.com 100319475328460038153 0009-0006-9220-6875 No Department of Medical Library and Information Science, School of Management and Medical Informatics , Tabriz University of Medical Sciences ,Tabriz ,IRAN گروه کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی، دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران Vahideh Zarea Gavgani وحیده زارع گاوگانی vgavgani@gmail.com 100319475328460038154 100319475328460038154 Yes Tabriz Health Services Management Research Center, Tabriz University of Medical Sciences, Tabriz, Iran مرکز تحقیقات مدیریت خدمات بهداشتی درمانی تبریز، گروه کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران Mina Mahami-Oskouei مینا محامی اسکویی mmahami24@yahoo.com 100319475328460038155 100319475328460038155 No Department of Medical Library and Information Science, School of Management and Medical Informatics , Tabriz University of Medical Sciences ,Tabriz ,IRAN گروه کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی، دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران Fatemeh Sadeghi-Ghyassi فاطمه صادقی غیاثی ghyassi2722@yahoo.com 100319475328460038156 100319475328460038156 No Research Center for Evidence-Based Medicine, Iranian EBM Centre, A JBI Centre of Excellence, Faculty of Medicine, Tabriz University of Medical Sciences, Tabriz, Iran مرکز تحقیقات پزشکی مبتنی بر شواهد ایران، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز. تبریز، ایران Shafi Habibi شفیع حبیبی shafihabibi@gmail.com 100319475328460038157 100319475328460038157 No Department of Medical Library and Information Science, School of Management and Medical Informatics , Tabriz University of Medical Sciences ,Tabriz ,IRAN گروه کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی، دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران