fa روانسنجی ابزارهای سنجش سلامت (2): بررسی روایی سازه و ملاکی، پایایی و قابلیت پاسخ‌گویی به تغییرات توصیفی Descriptive <b>مقدمه: </b>چگونگی روانسنجی یک ابزار نشان دهنده کیفیت آن ابزار است. اغلب ابزارهای طراحی شده، همه ملاکهای روانسنجی را مد نظر قرار ندادهاند.<br> <b>مواد و روش کار: </b>حاضر با بررسی متون موجود فارسی و انکلیسی به شرح بررسی روایی سازه، پایایی و قابلیت پاسخگویی به عنوان خصوصیات مهم روانسنجی ابزارهای سنجش سلامت پرداخته است. همچنین اثر سقف و کف و تفسیرپذیری نیز شرح داده شده است.<br> <b>یافته ها: </b>برای تأمین روایی سازه نیز روش‌های مختلفی وجود دارد که شامل روایی ساختاری، آزمون فرضیه و نیز، روایی همگرا، افتراقی و بین فرهنگی است. روایی ملاکی نیز بخشی از روایی است که در صورت قابلیت انجام به ارتقای کیفیت ابزار کمک می‌کند. طراحان ابزار نباید به انجام تحلیل عاملی به تنهایی بسنده کنند و باید دیگر روشهای تأمین روایی سازه را نیز برای افزایش اعتبار ابزار خود استفاده نمایند. پایایی بخش مهمی از روانسنجی است که شامل همبستگی درونی، ثبات، هم‌ارزی و خطای استاندارد ابزار است. طراحان ابزار اغلب به همبستگی درونی و گاه به بررسی ثبات پرداخته‌اند. بررسی خطای استاندارد ابزار به عنوان جزء مهمی از پایایی در اغلب ابزارهای طراحی شده مورد غفلت واقع شده است. قابلیت پاسخگویی در صورتی تأیید می شود که کمترین تغییر قابل اهمیت از لحاظ کلینیکی از کمترین تغییر قابل تشخیص توسط ابزار بیشتر باشد. همچنین از سطح زیر محنی ROC نیز برای بررسی قابلیت پاسخگویی می‌توان استفاده کرد. اثر سقف و کف در صورتی وجود دارد که بیش از 15% پاسخگویان به ترتیب حداکثر یا حداقل نمره قابل دستیابی را کسب کنند.<br> <b>بحث و نتیجه گیری: </b>آشنایی با اصول ترجمه و طراحی ابزار و بررسی معیارهای روانسنجی می‌تواند به پژوهشگران کمک کند تا به ابزاری معتبر برای پژوهش خود دست یابند.<br> &nbsp; <b>Objective (s):</b> Data collection is one of the important stages of research process and requires valid and reliable instruments.&nbsp; The aim of this article was to introduce important steps of translation and construction process of a questionnaire. Adopting an appropriate instrument for research and developing an optimal instrument needs knowledge on psychometric criteria. The present paper explains the construct validity reliability and responsiveness as the important components of psychometric properties of health related instruments.<br> <b>Methods: </b>The present paper was written based on exisiting documentaries.<br> <b>Results: </b>There are different methods for evaluating construct validity, which include structural validity (factor analysis), hypothesis testing, convergent and discriminant validity, and cross-cultural validity. Criterion validity is also a type of validity, which can improve the quality of an instrument if being applicable. Reliability is an essential part of psychometric evaluation, which includes internal consistency, stability, equivalency and standard error of measurement. Instrument developers have often been concerned with internal consistency and stability. Examining standard error of measurement as an important component of reliability has been ignored in the development of most instruments. Responsiveness is approved if the smallest detectable change is less than the clinical minimal important change. Furthermore, the area under the ROC curve can also be used for examining responsiveness. Floor and ceiling effects exist if more than 15% of respondents get the highest or lowest possible scores.<br> <b>Conclusion:</b> Psychometric knowledge should be considered as basic requirement of translation and development of health-relate measures. This could help investigators to collect valid and reliable information when collecting the data. روانسنجی, روایی سازه, پایایی, قابلیت پاسخگویی, ابزار سنجش سلامت Psychometric properties, Construct validity, Reliability, Responsiveness 445 455 http://payeshjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-10-73&slc_lang=fa&sid=1 Abbas Ebadi عباس عبادی 10031947532846005504 10031947532846005504 No Behavioral Sciences Research Center (BSRC), Nursing Faculty, Baqiyatallah University of Medical Sciences, Tehran, Iran مرکز تحقیقات علوم رفتاری، دانشکده پرستاری دانشگاه بقیه الله، تهران، ایران Ziba Taghizadeh زیبا نقی زاده 10031947532846005505 10031947532846005505 No School of Nursing and Midwifery, Tehran University of Medical Sciences. Tehran, Iran مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Ali Montazeri علی منتظری 10031947532846005506 10031947532846005506 No Health Metrics Research Center, Iranian Institute for Health Sciences Research, ACECR, Tehran, Iran مرکز تحقیقات سنجش سلامت، پژوهشکده علوم بهداشتی جهاد دانشگاهی، تهران، ایران Zahra Shahvari زهرا شاهواری 10031947532846005507 10031947532846005507 No Medical professionalism office, Tehran University of Medical Sciences. Tehran, Iran. دفتر تعهد حرفه‌ای، دانشگاه علوم پزشکی تهران، ایران Mahmoud Tavousi محمود طاووسی 10031947532846005508 10031947532846005508 No Health Metrics Research Center, Iranian Institute for Health Sciences Research, ACECR, Tehran, Iran مرکز تحقیقات سنجش سلامت، پژوهشکده علوم بهداشتی جهاد دانشگاهی، تهران، ایران Razieh Bagherzadeh راضیه باقرزاده 10031947532846005509 10031947532846005509 Yes School of Nursing and Midwifery, Bushehr University of Medical Sciences. Bushehr, Iran دانشکده مامایی دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران