fa میزان کم خونی فقر آهن و مقایسه برخی عوامل موثر بر آن در دختران نوجوان شهری و روستایی توصیفی Descriptive با توجه به وقوع جهش رشد در دوره نوجوانی، نیاز به انرژی و مواد مغذی در این دوران افزایش یافته و عدم تامین آنها موجب کمبود و تظاهر بیماری می شود. فقر آهن یکی از بزرگترین مشکلات سلامت همگانی است که با تاثیرات عمیق خود بر جسم و ذهن افراد موجب کاهش و اختلال در برخی از توانایی های انسان می شود. دریافت ناکافی، کمی قابلیت جذب و افزایش نیاز از عوامل اساسی ایجاد کم خونی در بین زنان و دختران نوجوان است. به منظور تعیین شیوع فقر آهن و همچنین وضعیت دریافت آن از برنامه غذایی روزانه و بررسی تاثیر تعدادی از عوامل غذایی موثر در جذب و یا بازدارنده جذب آن، پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی به طور مقطعی روی 336 دانش آموز دختر دبیرستانی (18-15 ساله) شهری و روستایی شهرستان آستانه اشرفیه استان گیلان انجام شد و طی آن شاخص ها و فراسنج های بیوشیمیایی خونی (Hb و Hct و TIBC و SI و SF و MCV و MCHC) با جمع آوری 10cc نمونه خون به منظور تعیین شیوع کم خونی، فقر آهن و کم خونی فقر آهن انجام گرفت. همچنین دریافت آهن غذا و الگوی مصرف غذا از طریق پرسشنامه 24 ساعت یادآمد خوراک برای 3 روز متوالی و بسامد خوراک تعیین گردید. یافته ها نشان داد که میانگین دریافت روزانه آهن در دختران شهری (7.8&plusmn;) 19.6 و در دختران روستایی (4.6&plusmn;) 19.0 میلی گرم بود که این تفاوت بین آنها معنی دار نبود. از اینرو وضعیت دریافت آهن در دختران شهری و روستایی مطلوب و بیش از نیاز توصیه شده روزانه (Recommended Dietary Intake-RDI) است. میانگین شاخص ها و فراسنج های خونی در هیچیک از موارد تفاوت معنی داری را در 2 گروه شهری و روستایی نشان نداد. بر اساس این شاخص ها، شیوع کم خونی در بین دختران مورد بررسی در شهر 8.4% و در روستا 10.9% و شیوع کم خونی فقر آهن در شهر 3.7% و در روستا 5.2% بود که نسبت به سایر نقاط کشور مناسب است. همچنین عادات غذایی دختران در مورد بار مصرف سبزی بین شهر و روستا تفاوت معنی داری را نشان داد (P=0.012). علاوه بر آن بار مصرف نوشابه در شهر با تفاوت معنی داری بیش از روستا بود (P=0.006). مصرف چای تا یکساعت پس از صرف غذا در حدود نیمی از دختران شایع و در روستا بیش از شهر بود که خود عاملی بازدارنده در جذب آهن محسوب می شود. در مجموع اصلاح برخی از عادات غلط غذایی مثل صرف چای بعد از غذا و یا مصرف نوشابه و همچنین افزایش مصرف میوه و سبزی همراه با غذا از طریق اجرای برنامه های آموزش تغذیه ضروری به نظر می رسد. <div style="text-align: justify;">Objective(s): To determine iron intake, blood indices and some dietary components that affect the iron situation among adolescent girls.<br> Material & Methods: This was a cross-sectional study of 336 adolescent girls. Iron intake and some effective components in diet were measured with 3 days 24 hour recall and food frequency questionnaire and blood indices determined with IO cc sample of blood using CBC and serum ferritin.<br> Results: The results indicated that the mean iron intake and blood indices of iron deficiency anemia were in acceptable ranges (19.6 &plusmn; 7.8, 19.0 &plusmn; 4.6) respectively. Although there were some inhibiting factors such as phytate and tea consumption for iron absorption but the effect of increased absorption factors such as vegetables and fruits and meat intakes were more effective.<br> Conclusion: The situation of anemia among adolescent in this study was found to be better than the other studies in the country. Although the study subjects had good habits and behaviors in their daily food intake but planning educational programs is recommended.</div> دختران دبیرستانی, وضعیت دریافت آهن, شاخص های خونی Adolescent girls, Iron intake, Blood indices 274 282 http://payeshjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1-230&slc_lang=fa&sid=1 حامد پورآرام 10031947532846009930 10031947532846009930 Yes آزاده امین پور 10031947532846009931 10031947532846009931 No ناصر کلانتری 10031947532846009932 10031947532846009932 No بنفشه گلستان 10031947532846009933 10031947532846009933 No میترا ابتهی 10031947532846009934 10031947532846009934 No