fa ارتباط بین سواد سلامت و اتخاذ رفتارهای پیشگیرانه از پوسیدگی دندان در بین دانش آموزان مولفه های اجتماعی سلامت Social Determinants of Health توصیفی Descriptive <div style="text-align: justify;"><strong>مقدمه:</strong> با توجه به وجود گزارش&shy; های متفاوت در خصوص میزان سواد سلامت و محدودیت مطالعات انجام شده در خصوص اتخاذ رفتارهای پیشگیرانه از پوسیدگی دندان در بین نوجوانان و نظر به اهمیت سلامت دانش &shy;آموزان به عنوان قشر مهمی از جامعه، مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط بین سواد سلامت و اتخاذ رفتارهای پیشگیرانه از پوسیدگی دندان در بین آنها &shy;انجام &shy;شد. <span style="font-family:"B Nazanin""></span><br> <strong>مواد و روش &shy;کار: </strong>در این پژوهش مقطعی (توصیفی-تحلیلی)، ۲۴۰ نفر از دانش&shy; آموزان مقطع دوره دوم متوسطه شهر قاین در سال تحصیلی ۱۴۰۴- ۱۴۰۳ از طریق نمونه&shy; گیری چندمرحله&shy; ای تصادفی برای شرکت در پژوهش انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده &shy;ها شامل مشخصات جمعیت &shy;شناختی و زمین ه&shy;ای، پرسشنامه سنجش سواد سلامت نوجوانان (HELMA) و ابزار سنجش رفتارهای پیشگیری کننده از پوسیدگی دندان بود. داده&shy; ها با به&shy; کارگیری نسخه ۲۳ نرم افزار SPSS و آمارهای توصیفی و رگرسیون لجستیک تحلیل شدند. ضمناً سطح معنی داری در این مطالعه، کمتر از ۰/۰۵ در نظر گرفته شد.<br> <strong>یافته&shy; ها:</strong> میانگین و انحراف معیار نمره اتخاذ رفتارهای پیشگیرانه از پوسیدگی دندان بین دانش &shy;آموزان برابر با ۰/۲۵۸&plusmn;۶/۴۱۲ از ۱۴ بود و در سطح نامطلوبی قرار داشت. همچنین میانگین و انحراف معیار نمره سواد سلامت برابر با&nbsp; ۳/۲۵۸&plusmn;۵۴/۶۲۵ از ۱۰۰ بود و در سطح محدودی قرار داشت. طبق نتایج حاصل از رگرسیون لجستیک، متغیرهای شاخص توده بدنی، وضعیت اقتصادی خانواده و سواد سلامت از عوامل موثر بر اتخاذ رفتارهای پیشگیری کننده از پوسیدگی دندان بودند.<br> <strong>نتیجه‌گیری: </strong>اتخاذ رفتارهای پیشگیری کننده از پوسیدگی دندان در بین دانش &shy;آموزان با شاخص توده بدنی پایین، دارای خانواده با وضعیت اقتصادی نامطلوب و دارای سواد سلامت ناکافی، کمتر بود. لذا پیشنهاد می &shy;شود در طراحی برنامه&shy; های آموزشی جهت ارتقای اتخاذ رفتارهای پیشگیری کننده از پوسیدگی دندان بین دانش &shy;آموزان، به ارتقای سواد سلامت دانش &shy;آموزان مذکور توجه بیشتری مبذول گردد. &nbsp;&nbsp;<span style="font-family:"B Nazanin""></span></div> <div style="text-align: justify;"><strong>Objective(s):</strong> Given the existence of different reports regarding the level of health literacy and limitations of studies conducted on adopting preventive behaviors against dental caries among adolescents and the importance of students&#39; health as an important segment of society, the present study aimed to determine the relationship between health literacy and adoption of preventive behaviors against dental caries among students.<br> <strong>Methods:</strong> In a cross-sectional descriptive-analytical study, 240 second-year high school students in Qayen city were selected through multi-stage random sampling in the academic year 2023-2024 to participate in the study. Data collection tools included demographic and background characteristics, the Health Literacy Assessment of Adolescents (HELMA) questionnaire, and a tool for measuring dental caries preventive behaviors. Data were analyzed using SPSS version 23 and descriptive statistics and logistic regression. In addition, the significance level in the present study was considered less than 0.05.<span lang="FA" dir="RTL" style="letter-spacing:-.1pt"></span><br> <strong>Results:</strong> The mean (and standard deviation) score of adopting behaviors that prevent tooth decay among students was 6.412 (0.258) out of 14, which was at an unfavorable level. Also, the mean (and SD) score of health literacy was 54.625 (3.258) out of 100, which was at a limited level. According to the results of logistic regression, the variables of body mass index, family economic status, and health literacy were effective factors in adopting behaviors that prevent tooth decay.<br> <strong>Conclusion:</strong> Adoption of preventive behaviors against dental caries was lower among students who had low body mass index, had families with unfavorable economic status, and had insufficient health literacy. Therefore, it is suggested that more attention be paid to these students in designing educational programs to promote the adoption of preventive behaviors against dental caries among students.</div> پوسیدگی دندان, سواد سلامت, رفتارهای پیشگیرانه Dental caries, Health literacy, preventive behaviors 0 0 http://payeshjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-2379-1&slc_lang=fa&sid=1 Rahman Panahi رحمن پناهی Peimanpanahi63@yahoo.com 100319475328460039922 100319475328460039922 Yes Health Metrics Research Center, Iranian Institute for Health Sciences Research, ACECR, Tehran, Iran مرکز تحقیقات سنجش سلامت، پژوهشکده علوم بهداشتی جهاد دانشگاهی، تهران، ایران Fatemeh Asgari فاطمه عسگری fatmhsgry312@gmail.com 100319475328460039923 0009-0005-8163-1713 No Student Research Committee, Qaen Faculty of Medical Sciences, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده علوم پزشکی قاین، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بیرجند، بیرجند، ایران Marzieh Talebi tabas مرضیه طالبی طبس talebimarzieh567@gmail.com 100319475328460039924 0009-0001-5688-3901 No Student Research Committee, Qaen Faculty of Medical Sciences, Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده علوم پزشکی قاین، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بیرجند، بیرجند، ایران Roghieh Heydari رقیه حیدری Heidarir@yahoo.com 100319475328460039925 100319475328460039925 No BA in Public Health, Alborz Province Education Department, Karaj, Iran اداره آموزش و پرورش استان البرز، کرج، ایران